ကီၢ်စွံၣ်စလဲၣ် မၤစၢၤဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူ အတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့
ကီၢ်စွံၣ်စလဲၣ် မၤစၢၤဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူ အတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့
Myanmar Times, 19 May 2017
URL: http://www.mmtimes.com/index.php/special-features/educentre/26049-swiss-help-in-developing-vocational-education.html
ကီၢ်စွံၣ်စလဲၣ် ကမၤစၢၤလၢ တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူ အတၢ်သ့တၢ်ဘၣ်, အဆၢကတီၢ်လၢ ကီၢ်ပယီၤလိၣ် ဘၣ်၀ဲအဖၢန့ၣ်လီၤ, အဂ့ၢ် စွံၣ်အမီၣ်သီဆူကီၢ်ပယီၤ, Paul R Seger စံး၀ဲလီၤ.
"ဒ်ပတၢ်လဲၤခီဖျိလၢ ထံကီၢ်လၢအဂၤတဖၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲအသိး ပ မၤစၢၤတ့ၢ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်သ့တၢ်ဘၣ်ဒ်န့ၣ်တဖၣ် ပၢၢ် တုၤလၢအနံၣ်တဆံ, မ့တမ့ၢ် ကယံာ်၀ဲထဲသိးဒီး တၢ်ဆၢက တီၢ်လၢတၢ်လိၣ်ဘၣ်၀ဲ လၢတၢ်ကမၤန့ၢ်ဖီတၢၣ်လၢတၢ်လိၣ် ဘၣ်တစုလီၤ. တဘျီကဒီး,
ပဟဲတုၤဖဲအံၤဒ်သိးပကမၤစၢၤ ကီၢ်ပယီၤ ဖဲကီၢ်ပယီၤလိၣ်ဘၣ်ဒံး ပတၢ်မၤစၢၤအဆၢကတီၢ် လီၤ. တမ့ၢ်ထဲလၢလွံၢ်နံၣ်ဧိၤဘၣ်. ကယံာ်ဒိၣ်အါန့ၢ်ဒံး." မီၣ် သီ Seger စံးဘၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့ ဖဲလါဖ့ၤဖီအါရံၤ ၂၄ သီ လီၤ.
လၢတၢ်အသနၢၣ်လွံၢ်ခါ
ကီၢ်စွံၣ်စလဲၣ် မၤစၢၤတ့ၢ်ကီၢ်ပယီၤလၢ တၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့ ဒီးတၢ်ဟ့ၣ်တၢ်သိၣ်လိ စးထီၣ် ၂၀၁၃ အိၣ်ဒီးလွံၢ် နံၣ်တီၢ်ပူၤတၢ်တိာ်ကျဲၤ ဒီးသူလၢာ်၀ဲစ့တနံၣ် အမဲရကၤဒီလၣ် ၅ ကကွဲၢ်လီၤ. ဟ့ၣ်၀ဲတၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူ တၢ်သိၣ်လိလၢကီၢ်ပယီၤ သးစၢ်အ
ဂီၢ် လၢအနၢၣ်ယဲၢ်ခါအပူၤ, လၢအမ့ၢ် တၢ်ဘှီလီမ့ၣ်အူပီးလီ, တၢ်တူၢ်လိာ်ခီၣ်ဆၢတ မှံၤ, တၢ်ဆးတၢ်, တၢ်တ့လီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ စီၤနီၣ်ခိၣ် ဒီးတၢ်မၤဃံမၤလၤအကျးတဖၣ်လီၤ.
ဖဲ ၂၀၁၇, ကီၢ်ပယီၤသးစၢ် ၆,၀၀၀ - ၇,၀၀၀ ဂၤ ဘၣ်တၢ်ဃုထၢအီၤလၢကထီၣ်၀ဲ လွံၢ်နံၣ်တီၤပူၤ စွံၣ်အတၢ်သိၣ်လိ, အဂ့ၢ် အူန့ၢ် မၠိစီၣ်, လၢအမ့ၢ်ဒီကလုာ်တၢ်မၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ မူဒါခိၣ် လၢစွံၣ်တၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူတၢ်သ့တၢ်ဘၣ် တၢ်သိၣ် လိတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ, စံး၀ဲလီၤ.
ကတိၤတၢ်ဒီး The Myanmar Times EduCentre, အ၀ဲဒၣ်စံး, "ပကစးထီၣ်ရဲၣ်လီၤကျဲၤလီၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ လၢဆူညါလွံၢ် နံၣ်အဂီၢ်လီၤ. ပကဆိကမိၣ် မၤအါထီၣ်ပှၤဟ့ၣ်တၢ်သိၣ်လိဖိတုၤ ၈၀၀၀ - ၁၀,၀၀၀ ဃၣ်ဃၣ်လီၤ. ပတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်လၢ ပ ကမၤလဲၢ်ထီၣ်
ပတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလီၤ." အ၀ဲဒၣ်စံး.
တၢ်မၤလဲၢ်ထီၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ
ဒ်သိးတၢ်ကဒုးသ့ၣ်ညါအါထီၣ်ဘၣ်ဃး တၢ်သိၣ်လိတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဆူကမျၢၢ်အဂီၢ် ကီၢ်စွံၣ်စလဲၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ လၢကဟး ဒုးသ့ၣ်ညါတၢ်လၢကျဲမုၢ်အပူၤ လၢပသံၣ်ကီၢ်ဆၣ်, အ့ယၣ်၀တံၣ် ကီၢ်ဒိၣ်, မီၣ်လ်မၠဲၣ်ကီၢ်ဆၣ်, မိၣ်ကီၢ်စဲၣ်, ဒီး မါတလ့၀့ၢ်, ဒီးကဒုး အိၣ်ထီၣ်
တၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်လၢကမျၢၢ်အကျါ လၢဟီၣ်က၀ီၤပှၤတ၀ၢအပူၤ ဒ်သိးတၢ်ကတဲနၢ်ပၢၢ် ဘၣ်ဃး တၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူတၢ် သ့တၢ်ဘၣ် အရ့ဒိၣ်၀ဲထဲလဲၣ်အဂ့ၢ်လီၤ.
မီၣ်သီ Seger စံး၀ဲ, "လၢအပူၤကွံာ်စှၤနံၣ်အတီၢ်ပူၤ, ပသိၣ်လိတ့ၢ်ပှၤသးစၢ်လၢကီၢ်ပယီၤ အိၣ်လၢအဂၤလၢအကယၤတဖၣ် အ ကယၤလီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤသ့ၣ်တဖၣ်အဃိ, ပှၤအါဂၤန့ၢ်ဘၣ်တၢ်မၤလၢအဂ့ၤ, လါလဲလၢအဂ့ၤ ဒီးအိၣ်ဒီးသးသမူတၢ်မၤ ခွဲးယာ်ဆူညါ လၢ
အဂ့ၤန့ၣ်လီၤ. ယစံးဘၣ်သုသ့လၢအခဲအံၤ, ပအိၣ်ကတီၤသးလၢ ပကဆဲးမၤ ပတၢ်ဟ့ၣ်လီၤသး၀ဲအံၤ ဆူညါ တဘျုးလၢအနံၣ်လီၤ."
ကီၢ်စွံၣ်စလဲၣ်စးထီၣ်မၤစၢၤတ့ၢ်ကီၢ်ပယီၤ စးထီၣ်လၢ ၂၀၁၂ ဒီးအ၀ဲသ့ၣ်ဟ့ၣ်၀ဲတၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူတၢ်သိၣ်လိစးထီၣ် ၂၀၁၃ ခီဖျိသိၣ်လိ၀ဲတၢ်သ့တၢ်ဘၣ်လၢ ကီၢ်ပယီၤပှၤသးစၢ် လၢအဲၣ်ဒိးမၤဂ့ၤထီၣ်မၤထီထီၣ် အ၀ဲသ့ၣ်တၢ်သ့တၢ်ဘၣ် တဖၣ်လီၤ.
"ဒ်ပတၢ်လဲၤခီဖျိလၢ ထံကီၢ်လၢအဂၤတဖၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲအသိး ပ မၤစၢၤတ့ၢ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်သ့တၢ်ဘၣ်ဒ်န့ၣ်တဖၣ် ပၢၢ် တုၤလၢအနံၣ်တဆံ, မ့တမ့ၢ် ကယံာ်၀ဲထဲသိးဒီး တၢ်ဆၢက တီၢ်လၢတၢ်လိၣ်ဘၣ်၀ဲ လၢတၢ်ကမၤန့ၢ်ဖီတၢၣ်လၢတၢ်လိၣ် ဘၣ်တစုလီၤ. တဘျီကဒီး,
ပဟဲတုၤဖဲအံၤဒ်သိးပကမၤစၢၤ ကီၢ်ပယီၤ ဖဲကီၢ်ပယီၤလိၣ်ဘၣ်ဒံး ပတၢ်မၤစၢၤအဆၢကတီၢ် လီၤ. တမ့ၢ်ထဲလၢလွံၢ်နံၣ်ဧိၤဘၣ်. ကယံာ်ဒိၣ်အါန့ၢ်ဒံး." မီၣ် သီ Seger စံးဘၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့ ဖဲလါဖ့ၤဖီအါရံၤ ၂၄ သီ လီၤ.
လၢတၢ်အသနၢၣ်လွံၢ်ခါ
ကီၢ်စွံၣ်စလဲၣ် မၤစၢၤတ့ၢ်ကီၢ်ပယီၤလၢ တၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့ ဒီးတၢ်ဟ့ၣ်တၢ်သိၣ်လိ စးထီၣ် ၂၀၁၃ အိၣ်ဒီးလွံၢ် နံၣ်တီၢ်ပူၤတၢ်တိာ်ကျဲၤ ဒီးသူလၢာ်၀ဲစ့တနံၣ် အမဲရကၤဒီလၣ် ၅ ကကွဲၢ်လီၤ. ဟ့ၣ်၀ဲတၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူ တၢ်သိၣ်လိလၢကီၢ်ပယီၤ သးစၢ်အ
ဂီၢ် လၢအနၢၣ်ယဲၢ်ခါအပူၤ, လၢအမ့ၢ် တၢ်ဘှီလီမ့ၣ်အူပီးလီ, တၢ်တူၢ်လိာ်ခီၣ်ဆၢတ မှံၤ, တၢ်ဆးတၢ်, တၢ်တ့လီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ စီၤနီၣ်ခိၣ် ဒီးတၢ်မၤဃံမၤလၤအကျးတဖၣ်လီၤ.
ဖဲ ၂၀၁၇, ကီၢ်ပယီၤသးစၢ် ၆,၀၀၀ - ၇,၀၀၀ ဂၤ ဘၣ်တၢ်ဃုထၢအီၤလၢကထီၣ်၀ဲ လွံၢ်နံၣ်တီၤပူၤ စွံၣ်အတၢ်သိၣ်လိ, အဂ့ၢ် အူန့ၢ် မၠိစီၣ်, လၢအမ့ၢ်ဒီကလုာ်တၢ်မၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ မူဒါခိၣ် လၢစွံၣ်တၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူတၢ်သ့တၢ်ဘၣ် တၢ်သိၣ် လိတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ, စံး၀ဲလီၤ.
ကတိၤတၢ်ဒီး The Myanmar Times EduCentre, အ၀ဲဒၣ်စံး, "ပကစးထီၣ်ရဲၣ်လီၤကျဲၤလီၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ လၢဆူညါလွံၢ် နံၣ်အဂီၢ်လီၤ. ပကဆိကမိၣ် မၤအါထီၣ်ပှၤဟ့ၣ်တၢ်သိၣ်လိဖိတုၤ ၈၀၀၀ - ၁၀,၀၀၀ ဃၣ်ဃၣ်လီၤ. ပတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်လၢ ပ ကမၤလဲၢ်ထီၣ်
ပတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလီၤ." အ၀ဲဒၣ်စံး.
တၢ်မၤလဲၢ်ထီၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ
ဒ်သိးတၢ်ကဒုးသ့ၣ်ညါအါထီၣ်ဘၣ်ဃး တၢ်သိၣ်လိတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဆူကမျၢၢ်အဂီၢ် ကီၢ်စွံၣ်စလဲၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ လၢကဟး ဒုးသ့ၣ်ညါတၢ်လၢကျဲမုၢ်အပူၤ လၢပသံၣ်ကီၢ်ဆၣ်, အ့ယၣ်၀တံၣ် ကီၢ်ဒိၣ်, မီၣ်လ်မၠဲၣ်ကီၢ်ဆၣ်, မိၣ်ကီၢ်စဲၣ်, ဒီး မါတလ့၀့ၢ်, ဒီးကဒုး အိၣ်ထီၣ်
တၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်လၢကမျၢၢ်အကျါ လၢဟီၣ်က၀ီၤပှၤတ၀ၢအပူၤ ဒ်သိးတၢ်ကတဲနၢ်ပၢၢ် ဘၣ်ဃး တၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူတၢ် သ့တၢ်ဘၣ် အရ့ဒိၣ်၀ဲထဲလဲၣ်အဂ့ၢ်လီၤ.
မီၣ်သီ Seger စံး၀ဲ, "လၢအပူၤကွံာ်စှၤနံၣ်အတီၢ်ပူၤ, ပသိၣ်လိတ့ၢ်ပှၤသးစၢ်လၢကီၢ်ပယီၤ အိၣ်လၢအဂၤလၢအကယၤတဖၣ် အ ကယၤလီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤသ့ၣ်တဖၣ်အဃိ, ပှၤအါဂၤန့ၢ်ဘၣ်တၢ်မၤလၢအဂ့ၤ, လါလဲလၢအဂ့ၤ ဒီးအိၣ်ဒီးသးသမူတၢ်မၤ ခွဲးယာ်ဆူညါ လၢ
အဂ့ၤန့ၣ်လီၤ. ယစံးဘၣ်သုသ့လၢအခဲအံၤ, ပအိၣ်ကတီၤသးလၢ ပကဆဲးမၤ ပတၢ်ဟ့ၣ်လီၤသး၀ဲအံၤ ဆူညါ တဘျုးလၢအနံၣ်လီၤ."
ကီၢ်စွံၣ်စလဲၣ်စးထီၣ်မၤစၢၤတ့ၢ်ကီၢ်ပယီၤ စးထီၣ်လၢ ၂၀၁၂ ဒီးအ၀ဲသ့ၣ်ဟ့ၣ်၀ဲတၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူတၢ်သိၣ်လိစးထီၣ် ၂၀၁၃ ခီဖျိသိၣ်လိ၀ဲတၢ်သ့တၢ်ဘၣ်လၢ ကီၢ်ပယီၤပှၤသးစၢ် လၢအဲၣ်ဒိးမၤဂ့ၤထီၣ်မၤထီထီၣ် အ၀ဲသ့ၣ်တၢ်သ့တၢ်ဘၣ် တဖၣ်လီၤ.