တၢ်ဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ်ပဒိၣ်လၢ ဒ်သိးတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ ကလဲၤသးဆူညါအဂီၢ် အကဘၣ်သူၣ် ထီၣ်ကီၢ်စၢဖှိၣ်လၢ ကရူၢ်ခဲလၢာ်ကအဲၣ်ဒိးနုာ်ပၣ်ဃုာ်
တၢ်ဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ်ပဒိၣ်လၢ ဒ်သိးတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ ကလဲၤသးဆူညါအဂီၢ် အကဘၣ်သူၣ် ထီၣ်ကီၢ်စၢဖှိၣ်လၢ ကရူၢ်ခဲလၢာ်ကအဲၣ်ဒိးနုာ်ပၣ်ဃုာ်
Irrawaddy, 28 Sep 2018
URL: https://www.irrawaddy.com/news/advance-peace-process-govt-urged-build-union-groups-want-join.html
ကံၣ်မဲ, ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ် - ဒ်သိးတၢ်ကဘှါၡဲ တၢ် ဂ့ၢ်လိာ်ဘှီလိာ်ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ် တၢ်သုတထုးဖးအသးလၢကီၢ်စၢ ဖှိၣ်တဂ့ၤအဂီၢ်, ပှၤလၢကနၣ်ထွဲတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲတဖၣ် သဆၣ်ထီၣ်ပဒိၣ်ဖဲ ကရူၢ်ဘၣ်ထွဲတၢ် အိၣ်ဖှိၣ်ဖဲ ၀့ၢ်တကူၣ် မုၢ်ဖီဖးအနံၤလၢ ကကျဲးစၢးသးစူၢ် သူၣ်ထီၣ်ကီၢ်စၢဖှိၣ်လၢအတၢ်အိၣ်သး သုတလိၣ်ဃ့တၢ်အၢၣ်လီၤ လၢကလုာ်ဒူၣ်ကရူၢ်တဖၣ် ကထုးဖးအသး လၢကီၢ်စၢဖှိၣ်တဂ့ၤန့ၣ်လီၤ.
ကီၢ်ပယီၤသုးမုၢ်အခဲအံၤ မၢ၀ဲကလုာ်ဒူၣ်ကရူၢ် တဖၣ်လၢကအၢၣ်လီၤ သုတထုးဖးအသးလၢ ကီၢ်စၢဖှိၣ်နီဘျီတဂ့ၤ ဒ်အမ့ၢ်တၢ်လိၣ်ဆိ ဒ်သိး တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲကလဲၤသးဆူညါအဂီၢ်လီၤ. ကလုာ်ဒူၣ်ကရူၢ်တဖၣ် တအဲၣ်ဒိးမၤ ထွဲတၢ်ဃ့အံၤဘၣ်, မ့ၢ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်နာ်၀ဲလၢ တၢ်ကကီလၢအ၀ဲသ့ၣ်အဂီၢ် ဖဲတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ် တၢ်မၤကျဲ လဲၤအသးဆူညါအခါန့ၣ်လီၤ.
"တၢ်ထုးဖးအသးလၢကီၢ်စၢဖှိၣ်တၢ်ဂ့ၢ် မ့ၢ်တၢ်ြတီမၤတံာ်တာ်တခါ မ့ၢ်လၢကီၢ်ပယီၤသုးမုၢ်စံး၀ဲလၢ တၢ်အၢၣ်လီၤ လၢတၢ်သုတထုးဖးအသးမ့တအိၣ်ဘၣ်ဒီး ပကွဲးပာ်လီၤကီၢ်စဲၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ဘျၢသဲစးတသ့ဘၣ်လီၤ. ပဟ့ၣ် ကူၣ်အ၀ဲသ့ၣ်လၢ လၢကဃ့တၢ်အၢၣ်လီၤဒ်သိးအံၤအလီၢ် လၢအမ့ၢ်ဒၣ်လံာ်မဲာ်ဖျၢၣ်လၢလံာ်က့ပူၤဧိၤ, ပမ့ၢ်သူၣ် ထီၣ်ကီၢ်စၢဖှိၣ်လၢ ပှၤတအဲၣ်ဒိးထုးဖးအသးနီတဂၤဘၣ်န့ၣ်, တသ့ဘၣ်ဧါလီၤ."
အူမီၣ်မီၣ်စိလၢအမ့ၢ် ပှၤပဲာ် ထံနီၤဖးတၢ်တဂၤ လၢအကနၣ်ထွဲကလုာ်ဒူၣ်အဂ့ၢ် ဒီးထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်ဂ့ၢ် ဘူးဘူးတံၢ်တံၢ်တဂၤစံး၀ဲလီၤ.
ပဒိၣ်ကွဲမုာ် ပှၤလွံၢ်ဆံဂၤဃၣ်ဃၣ် လၢကဟဲထီၣ်ကရူၢ်ဘၣ်ထွဲတဖၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ် ဘၣ်ဃးကီၢ်ပယီၤတၢ်မုာ်တၢ် ခုၣ်တၢ်မၤကျဲအဂ့ၢ် ဒီးဃ့အ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ထံၣ်တၢ်ဆိကမိၣ်ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်ကီအံၤ ဖဲ၀့ၢ်တကူၣ်ဒီကလုာ်တၢ် ဃူလိာ် ဖိးလိာ် ဒီးတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်၀ဲၤလီၢ်, ဖဲမုၢ်ဖီဖးအနံၤန့ၣ်လီၤ.
တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဒ်အံၤ မ့ၢ်ခံဘျီတဘျီလၢတၢ်မၤအီၤ လၢဒီကလုာ်ဒံၣ်မိၣ်ကရ့ၣ်စံၣ်ကရၢစိတီခိၣ်ရိၣ်မဲပဒိၣ်အဖီလာ် န့ၣ်လီၤ. အဆိကတၢၢ်တဘျီတၢ်မၤအီၤဖဲ လါယူၤလံ ၂၀၁၇, ဒီးပှၤဟဲထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်မ့ၢ် ပှၤဟဲလီၤစၢၤလၢပှၤဆဲးစုမုၢ်ကျၢၢ် ၁၉၄၇ ပ့ၢ်လိၢ်တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်အၢၣ်လီၤ အခီၣ်ထံးခီၣ်ဘိအဖိအလံၤတ ဖၣ်, ဃုာ်ဒီးပှၤသ့ပှၤဘၣ်စှၤဂၤန့ၣ်လီၤ.
မုၢ်ဖီဖးအနံၤတၢ်အိၣ်ဖှိၣ် ဘၣ်တၢ်ဟဲထီၣ်ဒိကနၣ်အီၤလၢ ခၢၣ်စးတနီၤလၢ ကခၠ့ၣ်, ယိၤဒိၣ်, ရၢၢ်ခၢၣ်, ကညီ ဒီးပယီၤထံရူၢ်ကီၢ်သဲး ပၣ်တံၣ်တဖၣ်, ကမျၢၢ်ပှၤတ၀ၢကရူၢ် ဒီးပှၤသ့ဆိကမိၣ်သ့ၣ်ညါတၢ်ဘၣ်ဃး တၢ်မုာ် တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ ဒီးဖီလ်စံၣ်လၢဘၣ်ထွဲ, အ ပူၤကွံာ်ကီၢ်ပယီၤတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤ၀ဲၤလီၢ် ပှၤမၤတၢ်ဖိလီၢ်လံၤ, ပှၤကွဲးလံာ်ဒီး ပှၤထၢတၢ်ကစီၣ်တဖၣ်လီၤ. အ၀ဲသ့ၣ်သူလၢာ် ၀ဲတၢ်ဆၢကတီၢ်တနံၤ လၢတၢ်တၢၣ် ပီၣ်သ ကိးတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲလၢအခဲအံၤ ဒီးဟ့ၣ်နီၤလီၤအတၢ်ထံၣ်တၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ် လီၤ. ပှၤဟဲထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ခဲလၢာ်မ့ၢ် ပှၤလၢအလူၤကနၣ်ထွဲ တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ ဘူးဘူးတံၢ်တံၢ်တဖၣ်လီၤ.
ကီၢ်ပဒိၣ်တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ခီမၡ့ၣ်အနဲၢ်ရွဲၣ်, အူခ့ၣ်စီၤအူ, ဒီးထံကီၢ်ပှၤကူၣ်လိာ်တၢ်၀ဲၤဒၢး ပှၤနဲၣ်တၢ်ခိၣ်ကျၢၢ် အူစီၤထ့ ဟ့ၣ်နီၤလီၤ တၢ်ဂ့ၢ်ကဆူးကတံာ်ဘၣ်ဃး ပဒိၣ်အတၢ်ကျဲးစၢး ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲလၢဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ်၀ဲ ဖဲကတိၤတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ဒီးထံကီၢ်ကလုာ် ဒူၣ်ဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်အဆၢကတီၢ်, ဒီးပာ်ဖျါ၀ဲအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ထံၣ် ဘၣ်မနုၤအဃိတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ ဘၣ်တံာ်တာ်အသးန့ၣ် လဲၣ်လီၤ.
"တုၤမ့ၢ်ယဒိကနၣ် ပဒိၣ်ၡဲပၠးအတၢ်ကျဲးစၢးသ့ၣ်တဖၣ်၀ံၤဒီး, ယပာ်ဖျါထီၣ်ယတၢ်ဆိကမိၣ်လၢ ပတဘၣ်ဆိကမိၣ်တၢ်လၢ ပှၤတ ဂၤ, ပှၤတကရူၢ်အဂီၢ် ထံကီၢ်တၢ်ပၢလီၤသးအစိကမီၤအဂီၢ်ဘၣ်, ပကဘၣ်ဆိကမိၣ်လၢ ထံကီၢ်ဒီတဘ့ၣ်တၢ်ပၢလီၤသးအစိအက မီၤအဂီၢ်, ဒ်သိးပလဲၤဆူညါလၢ တၢ်သူၣ်ထီၣ်တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်, ဒီးတၢ်သူၣ်ထီၣ်ဖဲဒရဲၣ်ထံကီၢ်အဂီၢ် ကသ့န့ၣ်လီၤ." အူခ့ၣ်မီၣ်စွ့ၤ, လၢအမ့ၢ် ဒီကလုာ်ဒံၣ်မိၣ်ကရံၣ်စံၣ်ဂံၢ်ဘါပၣ်တံၣ် National Democratic Force (NDF) party ပှၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ, စံး၀ဲ လီၤ.
ဖဲမုၢ်ဖီဖးအနံၤတၢ်တၢၣ်ပီၣ်သကိးအဆၢကတီၢ် ပှၤထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ် ၂၉ ဂၤ ပာ်ဖျါထီၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ထံၣ်တၢ်ဆိကမိၣ်, ဒီးလၢပဒိၣ် ပှၤကတိၤတၢ်တခီပၤ ပာ်ဖျါၡဲထီၣ်တၢ်လၢပှၤနၢ်ပၢၢ်ကမၣ် ဘၣ်ဃးတၢ်စံးကတိၤ တၢ်မုာ် တၢ်ခုၣ်အဂ့ၢ်, အူလၣ်မီၣ်စွ့ၣ်, လၢအမ့ၢ် တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ခီမၡ့ၣ် ပှၤဟ့ၣ်ကူၣ်တၢ်, စံး၀ဲလီၤ.
"တၢ်တဲသကိး၀ဲ တၢ်ဂ့ၢ်လၢဘၣ်ထွဲတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ ကိးမံၤဒဲးလီၤ." အူလၣ်မီၣ်စွ့ၣ်, စံးဘၣ် အ့ယၣ်၀တံၣ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ် လီၤ, ဘၣ်ဆၣ်တၢ်ဂ့ၢ်အကဆူးကတံာ် တတဲ၀ဲနီတမံၤဘၣ်.
တၢ်ဂ့ၢ်ခိၣ်သ့ၣ်လၢ အြတီတံာ်တာ် တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ တၢ်လဲၤထီၣ်လဲၤထီ အကျါမ့ၢ်၀ဲ, တၢ်တဘၣ်ထုးဖးသးလၢကီၢ်စၢဖှိၣ်, တၢ်ြတီတၢ်မၤကလုာ်ဒူၣ်ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်တၢၣ်ပီၣ်သကိး လၢယိၤဒိၣ်ကီၢ်စဲၣ် ဒီးရၢၢ်ခၢၣ် ကီၢ်စဲၣ်, တၢ်တတဲသကိးတၢ်လၢ ကီၢ်ပဒိၣ် ဒီးကလံၤစိး ကလုာ်ဒူၣ်ဖီၣ်စုက၀ဲၤကရၢအဘၢၣ်စၢၤ, လၢအပၣ်ဃုာ် ကခၠ့ၣ်တၢ်သဘျ့သုးမုၢ်ဒိၣ် Kachin Independence Army (KIA) န့ၣ်လီၤ.
အူလၣ်မီၣ်စွ့ၣ် စံး၀ဲလၢအ၀ဲဒၣ်သးခုလၢ ယူၢ်စီၤခီၤ လၢအမ့ၢ် Kachin Peace-talkCreation Group (PCG) ကရၢခိၣ်, လၢ အိၣ်သူၣ်လီၤအသးလၢမၠံၣ်ကၠံနါ, ဟဲထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်သ့အဃိလီၤ. PCG ကရၢမ့ၢ် တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ပှၤမၤန့ၢ်တၢ်လၢတၢ်ဘၢၣ်စၢၤခိၣ် သ့ၣ် လၢ KIA ဒီးအပူၤကွံာ်ပဒိၣ်အဘၢၣ်စၢၤန့ၣ်လီၤ.
"တၢ်ဆၢကတီၢ်မ့ၢ်အိၣ်လၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အဂီၢ်ဒီး တၢ်တၢၣ်ပီၣ်သကိးဒ်န့ၣ်အသိးတဖၣ် မ့ၢ်တၢ်ဂ့ၤလီၤ." အ၀ဲဒၣ်စံး, မ့ၢ်လၢပှၤဟဲထီၣ် တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အါဒၣ်တက့ၢ် ပာ်ဖျါအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ထံၣ် တၢ်ဘၣ်ယိၣ်သ့၀ဲအဃိ, ဒီးပဒိၣ်တခီပၤ စံးဆၢကဒါက့ၤ၀ဲသ့အဃိလီၤ.
ကရူၢ်ဘၣ်ထွဲတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဒ်န့ၣ်အသိး, တၢ်မၤအီၤအခဲအံၤခဲအံၤ လၢအပူၤကွံာ်ကီၢ်ခိၣ်လီၢ်လံၤ အူသ့စ့ၣ်ပဒိၣ်တၢ်ပၢအဖီလာ်န့ၣ် လီၤ.
ကီၢ်ပယီၤသုးမုၢ်အခဲအံၤ မၢ၀ဲကလုာ်ဒူၣ်ကရူၢ် တဖၣ်လၢကအၢၣ်လီၤ သုတထုးဖးအသးလၢ ကီၢ်စၢဖှိၣ်နီဘျီတဂ့ၤ ဒ်အမ့ၢ်တၢ်လိၣ်ဆိ ဒ်သိး တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲကလဲၤသးဆူညါအဂီၢ်လီၤ. ကလုာ်ဒူၣ်ကရူၢ်တဖၣ် တအဲၣ်ဒိးမၤ ထွဲတၢ်ဃ့အံၤဘၣ်, မ့ၢ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်နာ်၀ဲလၢ တၢ်ကကီလၢအ၀ဲသ့ၣ်အဂီၢ် ဖဲတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ် တၢ်မၤကျဲ လဲၤအသးဆူညါအခါန့ၣ်လီၤ.
"တၢ်ထုးဖးအသးလၢကီၢ်စၢဖှိၣ်တၢ်ဂ့ၢ် မ့ၢ်တၢ်ြတီမၤတံာ်တာ်တခါ မ့ၢ်လၢကီၢ်ပယီၤသုးမုၢ်စံး၀ဲလၢ တၢ်အၢၣ်လီၤ လၢတၢ်သုတထုးဖးအသးမ့တအိၣ်ဘၣ်ဒီး ပကွဲးပာ်လီၤကီၢ်စဲၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ဘျၢသဲစးတသ့ဘၣ်လီၤ. ပဟ့ၣ် ကူၣ်အ၀ဲသ့ၣ်လၢ လၢကဃ့တၢ်အၢၣ်လီၤဒ်သိးအံၤအလီၢ် လၢအမ့ၢ်ဒၣ်လံာ်မဲာ်ဖျၢၣ်လၢလံာ်က့ပူၤဧိၤ, ပမ့ၢ်သူၣ် ထီၣ်ကီၢ်စၢဖှိၣ်လၢ ပှၤတအဲၣ်ဒိးထုးဖးအသးနီတဂၤဘၣ်န့ၣ်, တသ့ဘၣ်ဧါလီၤ."
အူမီၣ်မီၣ်စိလၢအမ့ၢ် ပှၤပဲာ် ထံနီၤဖးတၢ်တဂၤ လၢအကနၣ်ထွဲကလုာ်ဒူၣ်အဂ့ၢ် ဒီးထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်ဂ့ၢ် ဘူးဘူးတံၢ်တံၢ်တဂၤစံး၀ဲလီၤ.
ပဒိၣ်ကွဲမုာ် ပှၤလွံၢ်ဆံဂၤဃၣ်ဃၣ် လၢကဟဲထီၣ်ကရူၢ်ဘၣ်ထွဲတဖၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ် ဘၣ်ဃးကီၢ်ပယီၤတၢ်မုာ်တၢ် ခုၣ်တၢ်မၤကျဲအဂ့ၢ် ဒီးဃ့အ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ထံၣ်တၢ်ဆိကမိၣ်ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်ကီအံၤ ဖဲ၀့ၢ်တကူၣ်ဒီကလုာ်တၢ် ဃူလိာ် ဖိးလိာ် ဒီးတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်၀ဲၤလီၢ်, ဖဲမုၢ်ဖီဖးအနံၤန့ၣ်လီၤ.
တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဒ်အံၤ မ့ၢ်ခံဘျီတဘျီလၢတၢ်မၤအီၤ လၢဒီကလုာ်ဒံၣ်မိၣ်ကရ့ၣ်စံၣ်ကရၢစိတီခိၣ်ရိၣ်မဲပဒိၣ်အဖီလာ် န့ၣ်လီၤ. အဆိကတၢၢ်တဘျီတၢ်မၤအီၤဖဲ လါယူၤလံ ၂၀၁၇, ဒီးပှၤဟဲထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်မ့ၢ် ပှၤဟဲလီၤစၢၤလၢပှၤဆဲးစုမုၢ်ကျၢၢ် ၁၉၄၇ ပ့ၢ်လိၢ်တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်အၢၣ်လီၤ အခီၣ်ထံးခီၣ်ဘိအဖိအလံၤတ ဖၣ်, ဃုာ်ဒီးပှၤသ့ပှၤဘၣ်စှၤဂၤန့ၣ်လီၤ.
မုၢ်ဖီဖးအနံၤတၢ်အိၣ်ဖှိၣ် ဘၣ်တၢ်ဟဲထီၣ်ဒိကနၣ်အီၤလၢ ခၢၣ်စးတနီၤလၢ ကခၠ့ၣ်, ယိၤဒိၣ်, ရၢၢ်ခၢၣ်, ကညီ ဒီးပယီၤထံရူၢ်ကီၢ်သဲး ပၣ်တံၣ်တဖၣ်, ကမျၢၢ်ပှၤတ၀ၢကရူၢ် ဒီးပှၤသ့ဆိကမိၣ်သ့ၣ်ညါတၢ်ဘၣ်ဃး တၢ်မုာ် တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ ဒီးဖီလ်စံၣ်လၢဘၣ်ထွဲ, အ ပူၤကွံာ်ကီၢ်ပယီၤတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤ၀ဲၤလီၢ် ပှၤမၤတၢ်ဖိလီၢ်လံၤ, ပှၤကွဲးလံာ်ဒီး ပှၤထၢတၢ်ကစီၣ်တဖၣ်လီၤ. အ၀ဲသ့ၣ်သူလၢာ် ၀ဲတၢ်ဆၢကတီၢ်တနံၤ လၢတၢ်တၢၣ် ပီၣ်သ ကိးတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲလၢအခဲအံၤ ဒီးဟ့ၣ်နီၤလီၤအတၢ်ထံၣ်တၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ် လီၤ. ပှၤဟဲထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ခဲလၢာ်မ့ၢ် ပှၤလၢအလူၤကနၣ်ထွဲ တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ ဘူးဘူးတံၢ်တံၢ်တဖၣ်လီၤ.
ကီၢ်ပဒိၣ်တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ခီမၡ့ၣ်အနဲၢ်ရွဲၣ်, အူခ့ၣ်စီၤအူ, ဒီးထံကီၢ်ပှၤကူၣ်လိာ်တၢ်၀ဲၤဒၢး ပှၤနဲၣ်တၢ်ခိၣ်ကျၢၢ် အူစီၤထ့ ဟ့ၣ်နီၤလီၤ တၢ်ဂ့ၢ်ကဆူးကတံာ်ဘၣ်ဃး ပဒိၣ်အတၢ်ကျဲးစၢး ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲလၢဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ်၀ဲ ဖဲကတိၤတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ဒီးထံကီၢ်ကလုာ် ဒူၣ်ဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်အဆၢကတီၢ်, ဒီးပာ်ဖျါ၀ဲအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ထံၣ် ဘၣ်မနုၤအဃိတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ ဘၣ်တံာ်တာ်အသးန့ၣ် လဲၣ်လီၤ.
"တုၤမ့ၢ်ယဒိကနၣ် ပဒိၣ်ၡဲပၠးအတၢ်ကျဲးစၢးသ့ၣ်တဖၣ်၀ံၤဒီး, ယပာ်ဖျါထီၣ်ယတၢ်ဆိကမိၣ်လၢ ပတဘၣ်ဆိကမိၣ်တၢ်လၢ ပှၤတ ဂၤ, ပှၤတကရူၢ်အဂီၢ် ထံကီၢ်တၢ်ပၢလီၤသးအစိကမီၤအဂီၢ်ဘၣ်, ပကဘၣ်ဆိကမိၣ်လၢ ထံကီၢ်ဒီတဘ့ၣ်တၢ်ပၢလီၤသးအစိအက မီၤအဂီၢ်, ဒ်သိးပလဲၤဆူညါလၢ တၢ်သူၣ်ထီၣ်တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်, ဒီးတၢ်သူၣ်ထီၣ်ဖဲဒရဲၣ်ထံကီၢ်အဂီၢ် ကသ့န့ၣ်လီၤ." အူခ့ၣ်မီၣ်စွ့ၤ, လၢအမ့ၢ် ဒီကလုာ်ဒံၣ်မိၣ်ကရံၣ်စံၣ်ဂံၢ်ဘါပၣ်တံၣ် National Democratic Force (NDF) party ပှၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ, စံး၀ဲ လီၤ.
ဖဲမုၢ်ဖီဖးအနံၤတၢ်တၢၣ်ပီၣ်သကိးအဆၢကတီၢ် ပှၤထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ် ၂၉ ဂၤ ပာ်ဖျါထီၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ထံၣ်တၢ်ဆိကမိၣ်, ဒီးလၢပဒိၣ် ပှၤကတိၤတၢ်တခီပၤ ပာ်ဖျါၡဲထီၣ်တၢ်လၢပှၤနၢ်ပၢၢ်ကမၣ် ဘၣ်ဃးတၢ်စံးကတိၤ တၢ်မုာ် တၢ်ခုၣ်အဂ့ၢ်, အူလၣ်မီၣ်စွ့ၣ်, လၢအမ့ၢ် တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ခီမၡ့ၣ် ပှၤဟ့ၣ်ကူၣ်တၢ်, စံး၀ဲလီၤ.
"တၢ်တဲသကိး၀ဲ တၢ်ဂ့ၢ်လၢဘၣ်ထွဲတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ ကိးမံၤဒဲးလီၤ." အူလၣ်မီၣ်စွ့ၣ်, စံးဘၣ် အ့ယၣ်၀တံၣ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ် လီၤ, ဘၣ်ဆၣ်တၢ်ဂ့ၢ်အကဆူးကတံာ် တတဲ၀ဲနီတမံၤဘၣ်.
တၢ်ဂ့ၢ်ခိၣ်သ့ၣ်လၢ အြတီတံာ်တာ် တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤကျဲ တၢ်လဲၤထီၣ်လဲၤထီ အကျါမ့ၢ်၀ဲ, တၢ်တဘၣ်ထုးဖးသးလၢကီၢ်စၢဖှိၣ်, တၢ်ြတီတၢ်မၤကလုာ်ဒူၣ်ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်တၢၣ်ပီၣ်သကိး လၢယိၤဒိၣ်ကီၢ်စဲၣ် ဒီးရၢၢ်ခၢၣ် ကီၢ်စဲၣ်, တၢ်တတဲသကိးတၢ်လၢ ကီၢ်ပဒိၣ် ဒီးကလံၤစိး ကလုာ်ဒူၣ်ဖီၣ်စုက၀ဲၤကရၢအဘၢၣ်စၢၤ, လၢအပၣ်ဃုာ် ကခၠ့ၣ်တၢ်သဘျ့သုးမုၢ်ဒိၣ် Kachin Independence Army (KIA) န့ၣ်လီၤ.
အူလၣ်မီၣ်စွ့ၣ် စံး၀ဲလၢအ၀ဲဒၣ်သးခုလၢ ယူၢ်စီၤခီၤ လၢအမ့ၢ် Kachin Peace-talkCreation Group (PCG) ကရၢခိၣ်, လၢ အိၣ်သူၣ်လီၤအသးလၢမၠံၣ်ကၠံနါ, ဟဲထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်သ့အဃိလီၤ. PCG ကရၢမ့ၢ် တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ပှၤမၤန့ၢ်တၢ်လၢတၢ်ဘၢၣ်စၢၤခိၣ် သ့ၣ် လၢ KIA ဒီးအပူၤကွံာ်ပဒိၣ်အဘၢၣ်စၢၤန့ၣ်လီၤ.
"တၢ်ဆၢကတီၢ်မ့ၢ်အိၣ်လၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အဂီၢ်ဒီး တၢ်တၢၣ်ပီၣ်သကိးဒ်န့ၣ်အသိးတဖၣ် မ့ၢ်တၢ်ဂ့ၤလီၤ." အ၀ဲဒၣ်စံး, မ့ၢ်လၢပှၤဟဲထီၣ် တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အါဒၣ်တက့ၢ် ပာ်ဖျါအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ထံၣ် တၢ်ဘၣ်ယိၣ်သ့၀ဲအဃိ, ဒီးပဒိၣ်တခီပၤ စံးဆၢကဒါက့ၤ၀ဲသ့အဃိလီၤ.
ကရူၢ်ဘၣ်ထွဲတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဒ်န့ၣ်အသိး, တၢ်မၤအီၤအခဲအံၤခဲအံၤ လၢအပူၤကွံာ်ကီၢ်ခိၣ်လီၢ်လံၤ အူသ့စ့ၣ်ပဒိၣ်တၢ်ပၢအဖီလာ်န့ၣ် လီၤ.